Serdecznie witamy w bożonarodzeniowych Niemczech,

serdecznie witamy na Dresdner Stollenfest (Drezdeńskim Festynie Placka Bożonarodzeniowego)

Drezno – pewnie nigdzie na świecie nie poświęca się tyle uwagi „ciastu“. I pewnie nigdzie indziej nie można dopatrzyć się w festynie na raz dwóch superlatyw: największego placka bożonarodzeniowego świata i największego noża na świecie. Okazałym przemarszem świątecznym, tak zwaną procesją placka bożonarodzeniowego, co roku przed Bożym Narodzeniem piekarze i cukiernicy saksońskiej stolicy – Drezna - świętują swoje rzemiosło, przewożąc przy tym ważący prawie cztery tony ogromny placek bożonarodzeniowy przez to przepiękne miasto nad Łabą. Ten ogromny egzemplarz, mający przynajmniej 4,35 metra długości, 1,78 metra szerokości i 75 centymetrów wysokości, składający się między innymi z około tony mąki, 2,6 milionów rodzynek i 74 litrów rumu, odpowiada w szczegółach typowemu dla Drezna dwukilogramowemu plackowi bożonarodzeniowemu, a ciągnięty na wozie przez trzy konie, prezentowany jest dziesiątkom tysięcy widzów w barokowym śródmieściu, po czym zostaje na najstarszym niemieckim rynku bożonarodzeniowym - drezdeńskim Striezelmarkt odświętnie pokrojony tym ogromnym drezdeńskim nożem i podzielony na małe porcje jest sprzedawany odwiedzającym to święto – dochód przeznaczony jest częściowo na cele dobroczynne.

Saksońska metropolia – Drezno – może pochwalić się prastarą tradycją bożonarodzeniową: tutaj wymyślono drezdeński placek bożonarodzeniowy, tutaj stoi kolebka jednego z najstarszym rynków bożonarodzeniowych w Niemczech. Od ponad połowy tysiąclecia drezdeński rynek Striezelmarkt jest obecny w bożonarodzeniowych wydarzeniach miasta. Największa bożonarodzeniowa piramida, przytulne chaty z regionalnymi specjałami i bożonarodzeniowe pyszności zachwycają dużych i małych: tutaj Boże Narodzenie jest u siebie. Rzemiosło snycerskie z Rudaw, pierniki z Pulsnitz, czy gwiazdy adwentowe z Herrnhuth – każdy znajdzie tu coś dla siebie. Kulinarną atrakcją rynku jest jednak drezdeński placek bożonarodzeniowy, zwany kiedyś „Striezel“ (sztrycel); nadał on rynkowi swoją nazwę, a cały region zawdzięcza mu eksportowy szlagier, który dzisiaj w okresie Bożego Narodzenia w setkach tysięcy sztuk przesuwa się po sklepowych ladach.

Tym, czy dla Włochów jest Panettone, dla Franzusów Bûche de Noel, dla Brytyjczyków ich gęsty pudding, a dla Szwedów Julkaka, tym dla Niemców jest ich placek bożonarodzeniowy. Prastara jest tradycja tego niemieckiego placka i różnorodne jego regionalne odmiany. Tylko w Saksonii, która zamieszkała przez około 4,35 milionów mieszkańców jest najbardziej zaludnionym wschodnim landem, który cechuje także bliskość takich metropolii, jak Berlin, Praga i Wrocław, mamy Erzgebirgischer Stollen (placek bożonarodzeniowy z Rudaw),Vogtländischer Stollen (placek bożonarodzeniowy z Vogtland), Lausitzer Stollen (placek bożonarodzeniowy z Łużyc) i naturalnie Dresdner Stollen (placek bożonarodzeniowy z Drezna) jako interesujące wersje tego wypieku. Są placki z migdałami, z makiem, nawet z szampanem. Najbardziej ulubiony i typowy jest jednak ten z rodzynkami. On też najczęściej kojarzony jest z Dreznem.

Drezno jest stolicą sztuki pieczenia placka bożonarodzeniowego. Tutaj nie tylko piecze się i je ten placek, tutaj jest on celebrowany. Tutaj znajdziemy ten placek w jego najpyszniejszych i najbardziej bogatych formach, jako Dresdner Stollen (placek bożonarodzeniowy z Drezna) – pojęcie, które stało się nazwą markową i znakiem jakości dla najlepszego niemieckiego rzemiosła piekarskiego i cukierniczego. Najszlachetniejsze składniki i ich duża ilość, wyjątkowa forma i oczywiście surowe testy sprawiają, że różni się on od innych. Bowiem drezdeński placek bożonarodzeniowy mogą piec tylko piekarze i cukiernicy z miasta Drezna i jego najbliższych okolic i to wyłącznie w sposób ręczno-rzemieślniczy. Tylko wówczas, gdy mistrzowie piekarscy i cukierniczy spełnią surowe kryteria jakości, wyznaczone przez Schutzverbandes Dresdner Stollen e.V. (Zrzeszenie Chroniące Drezdeński Placek Bożonarodzeniowy, zrzeszenie zarejestrowane) i poddadzą się regularnym kontrolom, mogą otrzymać pożądaną pieczęć jakości ze Złotym Jeźdźcem jako certyfikat autentyczności oryginalnego drezdeńskiego placka bożonarodzeniowego.

Tym czasem historia tego słynnego bożonarodzeniowego wypieku sięga średniowiecza. Już wtedy go pieczono. Długi czas był to jednak tylko postny wypiek kościelny. Bowiem w średniowieczu przykazanie katolickie nie pozwalało w okresie Bożego Narodzenia na jedzenie masła czy mleka. Zamiast masła należało używać na przykład oleju. Zmieniło się to dopiero w XV wieku, kiedy to papież VIII w roku 1491 pod naciskiem saksońskiego elektora wydał papieski „list maślany“. W tym edykcie Ojciec Święty zniósł zakaz spożywania masła w odniesieniu do placka bożonarodzeniowego. Od tego momentu w wypieku tym zaczęły pojawiać się treściwsze składniki. Każdy piekarz stworzył wraz z upływem czasu swoją własną specyficzną notę smakową i udoskonalał podstawowy przepis sekretnymi przyprawami i dodatkami, które były przekazywane z pokolenia na pokolenie. Właściwa i pierwotna forma posypanego cukrem pudrem drezdeńskiego placka bożonarodzeniowego ma, zgodnie z legendą, przypominać Dzieciątko Jezus, owinięte w chusty. Jak widać, wdzięczność piekarzy za „list maślany“ manifestowana jest do dnia dzisiejszego.

Najpóźniej w roku 1730 placek bożonarodzeniowy stał się obiektem kultu. Bowiem wtedy najbardziej zagadkowa i barwna postać saksońskiej historii, elektor August Mocny, świętował w Zeithain, 50 na północ od Drezna, wspólnie z królem Prus i wysłannikami wielu europejskich władców potężne święto wojskowe, które ze względu na swoją zbytkowność jest do dzisiaj uosobieniem barokowego stylu życia. August Mocny, który był również królem Polski, kazał wtedy tylko i wyłącznie na to „obozowisko uciech w Zeithain“ upiec ogromny placek bożonarodzeniowy, ważący 1,8 tony i wykonać ogromny nóż do pocięcia tego wypieku.

Do tej historii nawiązuje Drezdeński Festyn Placka Bożonarodzeniowego, świętowany po raz pierwszy w roku 1994. Odbywa się on w nawiązaniu „obozowiska uciech w Zeithain“ co roku w sobotę przed drugim tygodniem adwentu. W międzyczasie spektakl ten ma swoje stałe miejsce w drezdeńskim okresie adwentowym i jest główną atrakcją rynku Striezelmarkt. Ponad 100.000 gości z całego świata przybywa co roku na przemarsz świąteczny, do naszego, liczącego ponad pół miliona mieszkańców, miasta kultury i sztuki nad Łabą.

Specjalnie na tę imprezę około 150 drezdeńskich piekarzy i cukierników przygotowuje ogromny, ważący prawie cztery tony placek bożonarodzeniowy. Jest on podczas uroczystego przemarszu ciągnięty na wspaniale udekorowanym wozie konnym przez historyczne śródmieście. Po uroczystym odsłonięciu na Placu Zamkowym pochód przechodzi obok słynnych drezdeńskich zabytków i pomników, jak na przykład obok Poczetu Książąt, kościoła Frauenkirche, zamku, kościoła zamkowego i tarasów Brühlscher Terrasse. Celem procesji, która ożywia historię drezdeńskiego placka bożonarodzeniowego, ukazując ją we wspaniałych kolorach i obrazach i składa się oprócz wozu z ogromnym plackiem z dalszych zaprzęgów konnych i delegacji zaprzyjaźnionych cechów rzemieślniczych, jest drezdeński rynek Striezelmarkt na Starym Mieście. W obecności prominentnych saksońskich polityków „królewski nadworny mistrz piekarski“ i drezdeńska królewna placka bożonarodzeniowego odprawiają na rynku Altmarkt odświętną ceremonię rozkrojenia tego 1,60 – metrowego i ważącego dwanaście kilogramów drezdeńskiego placka bożonarodzeniowego. Po trzech godzinach ciężkiej pracy, kiedy to z reguły młodzi piekarze i piekarki dzielą placek mniejszymi nożami na poręczne kawałki, ten ogromny wypiek zostaje do ostatniej porcji rozdany gościom tego święta. Wraz z upływem czasu Festyn Placka Bożonarodzeniowego stał się również miejscem pokazu tradycyjnej saksońskiej sztuki rzemieślniczej i świętem saksońskiego delektowania się i stylu życia.

Patronką Festynu Placka Bożonarodzeniowego jest drezdeńska królewna placka. Podobnie jak królowa wina, również królewna placka jest co roku wybierana spośród młodych kadr rzemiosła piekarniczego i cukierniczego i przejmuje pod koniec października swój honorowy urząd jako ambasadorka drezdeńskiego placka bożonarodzeniowego. Daleko poza granicami Saksonii królewna placka reprezentuje drezdeńskie rzemiosło piekarnicze i cukiernicze, wprowadza na rynek drezdeński placek bożonarodzeniowy i reklamuje w ten sposób niemiecką stolicę bożego Narodzenia – Drezno w bożonarodzeniowej krainie - Saksonii.

XVII Festyn Placka Bożonarodzeniowego odbędzie się w sobotę 4 grudnia 2010 r. w centrum Drezna. Rozpocznie się o 10.30 na Placu Zamkowym. Między 11.15 a 12.00 będzie można podziwiać wielki przemarsz przez historyczną starówkę. O 12.15 odbędzie się rozkrojenie ogromnego placka na rynku Altmarkt (Striezelmarkt). Około godziny 15.30 festyn się zakończy.

Dalsze informacje o Drezdeńskim Festynie Placka Bożonarodzeniowego w języku niemieckim i angielskim znajdą Państwo w odpowiednich rubrykach. Ogólne informacje o Dreźnie znajdą Państwo w wielu językach pod adresem www.dresden.de, a o Republice Saksonii pod adresem www.sachsen.de.